Tùy bút: HỘP MÀU NƯỚC CỦA TÔI (1) - Tôn Thất Hùng

Trong một lần soạn lại những thùng sách cũ, một tấm hình trắng đen rơi ra. Tấm hình do thầy dạy hội họa của tôi năm lớp 12 chụp cho. Đó là khi tôi đã qua Canada, học trung học bên này. Lớp 12 của năm nảo, năm nào xưa lắm, chụp ngay trong studio của Visual Arts Department (Khoa Mỹ Thuật) của trường Woburn C. I (high school). Khi vào học ở trường công lập Canada, nhìn điều kiện ăn học ở đây, tôi mới thấy phát hoảng vì thấy học sinh bên này quá sung sướng, đầy đủ. Cho dù chỉ là chương trình dạy Mỹ Thuật ở bậc trung học thôi, nhưng nhà trường đã có mấy cái studio to như những cái xưởng mỹ thuật thực thụ. Lớp vẽ thì có đầy đủ màu nước, sơn dầu, khung vải, đất sét, lò nung gốm, các dụng cụ để điêu khắc, lớp nhiếp ảnh thì học sinh được làm cả kỹ thuật phòng tối, tráng và rửa phim (thời ấy chưa có kỹ thuật digital như bây giờ), à còn bên quay phim thì ôi thôi, phim nhựa, băng video có đủ ...Trước tôi một hai năm, các lớp học trước còn được học vẽ truyền thần với người mẫu khỏa thân trực tiếp. Đến năm của tôi thì chương trình có "người mẫu sống" này bị phụ huynh phản đối dữ quá, nên đã bị nhà trường loại bỏ ra khỏi chương trình học vĩnh viễn. Em nào muốn nhìn người mẫu khỏa  .

thân thì chỉ còn cách nộp đơn xin thi vào các khoa mỹ thuật của đại học, cao đẳng mà nhìn. Với điều kiện và vật chất đầy đủ như vậy, học sinh tha hồ mà học và sử dụng trang thiết bị của nhà trường, tất cả hoàn toàn miễn phí..Chẳng bù với thời xa xưa, khi tôi còn bé ở Sài Gòn. Đó là những năm sau 1975, khi cả nước đều khổ, thì ở Sài Gòn, dù gì vẫn là nơi được xem là có đầy đủ tiện nghi nhất nước Việt Nam. Học sinh vẫn có thể được đi học vẽ, học đàn...học trong thiếu thốn đủ điều. Đó là những năm khi tôi khoảng 10-13 tuổi, xuất thân từ các lớp vẽ năng khiếu của Nhà Văn Hóa Thiếu Nhi Thành Phố, tôi ham vẽ lắm. Ngày ấy, muốn có một hộp màu nước để vẽ, tôi phải đi theo ôm và năn nỉ mẹ nhiều lần, và khi thấy tình hình có vẻ...sẽ bị từ chối (vì hộp màu quá mắc tiền) là tôi liền áp dụng con bài chót là màn khóc và bỏ ăn...cho đến khi Mẹ đồng ý mới thôi. Tôi còn “make a deal” với Mẹ rằng Tết năm nay Mẹ khỏi phải mua áo mới cho tôi, cho tôi hộp màu nước là tôi mãn nguyện rồi, tôi có phải mặc lại áo cũ cũng chẳng sao...  . Rồi cuối cùng Mẹ cũng đưa tiền, kêu bà chị chở tôi đi mua. Số tiền tôi nhớ là lớn, mà nếu dùng nó để đi chợ, Mẹ có thể đi được ba bốn hôm hoặc thậm chí cả tuần lễ chi đó. Hai chị em tôi chở nhau trên chiếc xe đạp mini rakhu vực chuyên bán dụng cụ mỹ thuật

và kiến trúc loại đắc tiền trên đường Lê Lợi, thuộc quận 1 của Sài Gòn. Hầu hết hàng hóa ở đây đều do những thuỷ thủ tàu viễn dương mua về bán lại hoặc ai có thân nhân ngoại quốc gởi về, không xài đem ra đây bán lại cho các chủ sạp. Sau nhiều lần chọn lựa, đi lên đi xuống, được các người bán giới thiệu, chào mời... hai chị em tôi đã mua được một hộp màu nước Made in Germany rất đẹp. Tôi còn nhớ ông bán hàng giải thích cặn kẽ đây là hàng xách tay của thủy thủ tàu viễn dương, chứ quà “ở bển” gởi về thì thường là của Pháp và của Mỹ. Hộp màu nước này có nắp làm bằng nhựa trong veo, có thể nhìn thấy rõ đủ 12 ô màu... Về đến nhà, tôi nâng niu chiếc hộp be bé, xinh xinh như cục vàng, đêm ngủ tôi cũng nằm mơ thấy mình đang vẽ. Thật tình là tôi không dám lấy cọ ra vẽ vì nó quá đẹp. Ngày hôm sau, tôi đã hý hửng đem hộp màu này vào lớp khoe. Tụi bạn trong lớp năng khiếu hội họa của thành phố bu lại trầm trồ. Vì cho dù mang tiếng là lớp chuyên - năng khiếu của thành phố, nhưng dụng cụ cho chúng tôi chỉ có bút chì tô màu. Học sinh có thể đem màu riêng vào lớp để vẽ, nhưng cũng đâu có đứa nào có nhiều màu, ngoài dăm ba cây bút màu sáp, vài cây viết chì, cục gôm. Đứa nào sang lắm thì có hộp bột màu nước do Việt Nam sản xuất.... Thấy tôi cầm hộp màu quá đẹp trên tay, tụi bạn bu lại xem, có mấy đứa đọc được tiếng Tây đã la to cho cô giáo nghe: "Cô ơi, thằng Hùng nó có hộp màu nước Méc in Chơ-Ma-Ni"....--->

Tùy bút: HỘP MÀU NƯỚC CỦA TÔI (2) - Tôn Thất Hùng

Thằng bé con trong tôi thật hãnh diện và nở phồng lỗ mũi...  Để "khai trương" hộp màu xịn này, tôi xin phép cô giáo ra nhà cầu ở cuối dãy hành lang, hứng ca nước đem vào, trịnh trọng kéo cuộn giấy trắng trong cặp, mở ra, dùng cái hộp viết bằng gỗ chằng tờ giấy cho khỏi quăn....chuẩn bị vẽ. Một chút hồi hộp, một chút hãnh diện, tôi nhúng cọ vào nước, di di vào ô màu tròn tròn trên hộp. Tôi vừa làm động tác này, vừa liếc nhìn xung quanh để thấy tụi bạn vẫn còn nhìn mình một cách thèm thuồng... Tôi thật hãnh diện và biết ơn Mẹ, Mẹ đã vì thương con mà cuối cùng đã chịu bỏ ra một số tiền khá lớn mua cho tôi hộp màu này. Trong lớp năng khiếu hội họa này, tôi đang là đứa sang nhất đây.... Tôi không suy nghĩ mông lung nữa, trở về thực tại, cầm cây cọ ướt nhấp lên, nhấp xuống như thầy đồ chấm mực Tàu, tôi lại quẹt qua, quẹt lại trên một ô màu.....Hình như có điều gì hơi lạ lạ ở đây.... Tôi ngoáy tròn cây cọ, tôi quẹt quẹt qua quẹt về.... quẹt hoài.... mà sao không thấy ra màu, không thấy bột màu hòa tan vào nước (?). Tôi nhìn kỹ lại, thay vì màu phải tan trong nước, phải vàng óng thì ở đây lại có chất gì sền sền như bột năng. Phải rồi, bên dưới như là bột năng, còn bên trên là lớp mỡ bò nhằm tạo cho ô màu một lớp bóng bẩy, ướt át đẹp mắt .... Lúc này ô màu này cứ nhão dần, nhão dần theo những giọt

nước tôi tiếp tục cho vào. Hoảng quá, tôi đưa cây cọ quét tí "màu" ấy ra tờ giấy trắng, chỉ thấy lợn cợn toàn ốc trâu, và vệt "màu vàng" thì lại thâm sì chứ không ra màu vàng chanh. Vết cọ của tôi chỉ kéo dài được hơn 3cm trên tờ giấy trắng, nó nhớt nhớt, dẻo dẻo, vón cục như mủ xoài vừa mới để khô ... . Bữa học vẽ ngày hôm đó tôi đã không vẽ được gì cả, sợ tụi trong lớp biết có sự chẳng lành với hộp màu, tôi cuốn giấy lại, xin phép cô giáo cho đem bài về nhà vẽ tiếp. Về đến nhà, tôi đã im không dám kể với ai, không dám nói thật cho Mẹ biết là hai chị em đã mua nhằm hàng giả. Tôi dấu luôn cả với chị tôi, tôi không hở miệng nói ra điều gì cả. Hình như khi ấy tôi sợ mọi người phải buồn lòng vì hộp màu này rất đắt tiền. Tôi sợ bị Ba tôi la, mặc dù chị em tôi bị người lớn bán hàng ngoài chợ lừa đảo, chứ chúng tôi không làm gì nên tội. Nhưng với Ba tôi, để bị đánh lừa trong một xã hội ma mãnh ấy là có tội - tội thiếu kỹ năng sống.... Bởi vậy tôi đã chọn giải pháp im lặng. Rồi những ngày sau đó, tôi lại tiếp tục đem hộp bột màu quốc doanh đã cũ lúc trước ra vẽ. Tranh tôi vẽ cái nào cũng được cô giáo khen, cô lấy treo  ngay đại sảnh của nhà văn hóa cho

mọi người cùng xem và cũng là cách cô giới thiệu về lớp học của cô. Một bức tranh của tôi còn được cô đề cử là một trong năm bức vẽ đẹp nhất của thiếu nhi thành phố gởi đi dự thi bên Liên Xô nữa. Mẹ và các anh chị trong nhà vẫn hay hỏi tôi tại sao không dùng hộp màu nước mới mua, tại sao lúc trước đòi cho được hộp màu đắt tiền, rồi bây giờ chỉ dùng màu quốc doanh để vẽ (?). Tôi chỉ nói thấy nó đẹp quá, để nhìn thôi, khi nào nhìn chán thì sẽ đem ra dùng....Và cái hộp màu nước giả ấy vẫn cứ nằm hoài trong rương sách của tôi cho đến năm tôi 16 tuổi, đó cũng là khi tôi rời quê hương cùng một ước mơ ra hải ngoại sẽ học tiếp trở thành họa sĩ..     Ở xứ người, tôi đã được vào học tiếp bậc trung học, được học vẽ, học điêu khắc rất bài bản. Có nhiều lý do khách quan lẫn chủ quan để tôi không thể theo đến cùng ước mơ được trở thành họa sĩ như ao ước của ngày còn bé thơ, nhưng đó là chuyện sau này... Màu nước bây giờ được bày bán ở Canada rất nhiều và không đắt bằng cả tuần tiền chợ của Mẹ như ngày xưa nữa. Tôi cũng có mua vài hộp về nhà, tôi vẽ vài bức tranh... màu tốt lắm.. không vón cục... không phải làm bằng bột mì và mỡ bò...!!! TÔN THẤT HÙNG - 2015

Thơ: MUỘN MÀNG - Hoàng Dũng

Nhạc: MƯA HỒNG (TCS) - Đào Mỹ Trí Đức

Thơ: LỜI CHO TUỔI THẦN TIÊN - Từ Tú Trinh

Thơ: THOẢNG - Diệu Ngọc

Túy bút: THÁNG BẢY VU LAN - NKP

Trăng sáng lung linh lọt qua khe cửa hắt thành những vệt sáng mờ ảo trên nền nhà...Trăng gợi nhớ quê nhà xa thẳm và bao kỷ niệm thân yêu ngỡ đã phôi pha tàn úa theo thời gian...Tháng bảy về cùng ngày lễ vu lan, nhìn quanh mình, những bông hồng trắng, hồng xen lẫn nhau tạo nên một bức tranh nhiều màu sắc, nên thơ...chạnh lòng tôi nhớ đến Bố Mẹ và những người thân yêu đã đi về miền vĩnh hằng...đâu đó trên khuôn mặt những người quanh mình bao giọt lệ lấp lánh trên khoé mắt buồn bã, xa xăm...Cuộc đời là thế đấy:sinh, ly, tử, biệt...hợp rồi tan, tan rồi hợp...Dòng đời vẫn trôi, cuốn con người trôi xa, xa mãi...còn đâu thưở ấu thơ ngọt ngào, tung tăng, liến thoắng theo Mẹ đến chùa, cài lên ve áo bông hồng đỏ thắm vui tươi, giờ đây hoa đã đổi sang màu trắng rưng rưng hiu quạnh..Hạnh phúc thay cho những ai còn Cha Mẹ để yêu thương, quí mến. Xin hãy nâng niu, trân trọng các bậc Sinh Thành để nhỡ mai sau Cha Mẹ không còn nữa sẽ không có gì để nuối tiếc, muộn phiền...